Cư xử thông minh với những câu hỏi của trẻ

Dù trong hoàn cảnh nào, cha mẹ đừng bao giờ dập tắt các câu hỏi “tại sao” của con bằng câu trả lời “Vì nó là vậy chứ sao”, hay với thái độ khó chịu như “Mẹ đang mệt, con đừng hỏi nữa”.

Khi trẻ được 2-3 tuổi, cha mẹ bắt đầu bối rối, đau đầu khi con liên tiếp hỏi những câu bắt đầu bằng 2 tiếng “Cớ sao”. Một số câu hỏi mà trẻ hay đặt ra với bố mẹ như:

- "Ba ơi, tại sao bầu trời màu xanh?".

- "Tại sao con gà có 2 chân mà con chó lại có 4 chân?".

- "Tại sao con tên là Quân?".

- "Mẹ ơi, tại sao trong hình cưới của cha mẹ lại chẳng có con?".

- "Cớ sao ở trên trời lại có nước rơi xuống?".

- "Vì sao tóc ông nội màu trắng?".


Trẻ thường dùng những câu hỏi "Vì sao" với mong muốn phát hiện thế giới xung quanh. Ảnh: Thi Trân.

Không khó để bố mẹ cảm nhận trẻ tỏ ra rất thích thú với mọi thứ xung quanh mà chúng đang được nhìn thấy, nghe thấy, cảm thấy được. Ngay bây giờ gần như có một thế giới rộng lớn hơn đang mở ra trước mắt trẻ.

Điều đó bổ sung trí tò mò, nhu cầu khám phá thế giới xung quanh, những mối quan hệ mới giữa các sự vật, hiện tượng trong thế giới quan mà trước đó bé chưa biết. Và một vào những cách đặc biệt để trẻ tìm hiểu thế giới xung quanh mình chính là đặt câu hỏi. Đây cũng chính là đặc điểm phát triển tư duy quan trọng của bé ở thời kỳ này.

Thế nhưng, có những nguyên do khác đằng sau câu hỏi “Cớ sao” của trẻ mà phụ huynh chưa biết. Thậm chí, trẻ hỏi đi hỏi lại một vấn đề chỉ vì để được nghe cha mẹ trả lời thường xuyên và ghi nhớ lại thông tin. Cũng có khi trẻ hỏi “Vì sao” không phải để tìm câu trả lời nên dù ba mẹ nỗ lực rất nhiều cũng không thể làm con thỏa mãn, bởi lúc ấy trẻ hỏi chỉ để gây sự chú ý của người lớn, để được nói chuyện với cha mẹ & được quan tâm.

Và kết quả là, bằng tình yêu thương của chính mình, ba mẹ cần giải mã ý nghĩa đằng sau các câu hỏi “Cớ sao” của trẻ để có sự đáp ứng phù hợp. Hãy nhớ rằng trẻ càng hỏi nhiều chứng tỏ trẻ càng có tiềm năng phát triển trí tuệ và kỹ năng tìm kiếm thông tin, điều này rất có lợi cho việc học sau này. Khi đã hiểu được vấn đề này, cha mẹ cần chú ý:

1. Dù trong tình thế nào, đừng bao giờ dập tắt các câu hỏi “tại sao” của con bằng câu trả lời “Vì nó là vậy chứ sao” & với thái độ khó chịu như “Mẹ đang mệt, con đừng hỏi nữa”.

2. Trả lời một cách khoa học, logic về sự việc bằng ngôn ngữ dễ hiểu và ngắn gọn nhất có thể.

3. Cho con cơ hội tự suy ngẫm trước lúc trả lời.

4. Không cười nhạo các câu trả lời ngô nghê của con, ngược lại, cần nên tỏ ra hào hứng, sửng sốt như “Ồ, là như vậy đó hả”, “Hay quá ha”…

5. Khi bố mẹ thật sự không biết câu trả lời, hãy công nhận là mình không biết và cùng con tìm câu trả lời. “Mẹ cũng không biết vì cổ của hươu cao cổ dài nữa, hay là cuối tuần này mẹ con mình đi thảo cầm viên tìm tòi xem sao nhé”.

6. Khi bị dồn vào thế bí, thay vì cáu gắt, cha mẹ hãy hỏi lại con “Theo con thì tại sao”, trẻ sẽ tiếp tục suy nghĩ trong thời gian ba mẹ tìm câu trả lời thích hợp.

Sự việc kích thích trẻ hỏi là cách tuyệt vời nhất để nuôi dưỡng tính ham học hỏi của con. Thêm nữa, chính sự quan tâm & đồng hành cùng con phát hiện thế giới xung quanh sẽ là món quà vô giá để nuôi dưỡng lòng tự tôn của con, giúp trẻ nhận thấy được mình đang sống trong tình thương yêu thâm thúy của ba mẹ.